Samegrelo & Svaneti

Twee gebieden, één verhaal. Samegrelo ligt laag, groen en vochtig aan de rand van de Zwarte Zee. Svaneti klimt op tot de hoogste toppen van de Kaukasus, met sneeuw die het hele jaar blijft liggen. Tussen de twee in loopt de Enguri-rivier, en de weg die haar dal volgt is een van de mooiste ritten in Georgië.

Samegrelo: het land van de Kolchiërs

De naam Colchis zegt je misschien niets, maar het verhaal wel: dit is het land waar Jason met zijn Argonauten naartoe voer om het Gulden Vlies te halen. Van de zesde tot de tweede eeuw voor Christus was dit een van de machtigste koninkrijken aan de Zwarte Zee. Vandaag heet het Samegrelo, en de sfeer van een land met een lang geheugen hangt er nog steeds.

Het hart van de regio is Zugdidi, een rustige stad met een opvallend mooi stadspaleis. Het Dadiani-paleis, zetel van de beroemde vorsten van Samegrelo, is vandaag een museum met een collectie die je nergens anders vindt. Waaronder, naar verluidt, een van de weinige authentieke schedels van Napoleon.

Buiten Zugdidi begint de natuur. Het Kolkheti Nationaal Park, aan de oevers van het Paliastomi-meer, is UNESCO-beschermd en een van de laatste Kolchische wouden ter wereld. Per boot vaar je door moerasland vol trekvogels, meer dan honderd soorten zijn er geteld. De Martvili-canyon, met turquoise water dat door een oud woud stroomt, is een van de mooiste plekken van heel Georgië.

De weg naar Svaneti

De rit van Samegrelo naar Svaneti volgt de Enguri langs een steeds smaller wordend dal. De bergen groeien aan beide kanten omhoog. Het wegdek wordt ruwer. De dorpen worden kleiner. En dan, na een bocht, zie je ze staan: de torens.

Svaneti is herkenbaar aan één ding: de middeleeuwse verdedigingstorens die overal uit het landschap steken. Twintig tot vijfentwintig meter hoog, muren van anderhalf meter dik. Families woonden er generaties lang in, lagen op lagen, verbonden door houten ladders. Ze hielden er aanvallers mee buiten, en lawines.

In Mestia, het centrum van Svaneti, staan er tientallen. Ze zijn niet gerestaureerd tot musea. Ze staan gewoon tussen de huizen, naast auto's en moestuinen, als onderdeel van het dagelijkse leven.

De toppen boven Mestia

Rondom Mestia rijzen de hoogste bergen van Georgië op. Shkhara meet 5.203 meter en is een van de moeilijkste beklimmingen in de regio. Ushba, met zijn gevreesde tweeledige top, trekt de stoutste bergbeklimmers van Europa. Tetnuldi is iets toegankelijker en ook het thuisfront van een skigebied dat in de winter een alternatief biedt voor de grote Alpiene resorts.

In de zomer is Mestia het vertrekpunt voor trekkers. De meest klassieke route loopt door de valleien richting Ushguli, een dorp van steen en gras op 1.994 meter hoogte. Het hoogst bewoonde dorp van Europa, zeggen ze. Wie er aankomt na twee of drie dagen lopen, begrijpt waarom mensen hier al eeuwen wonen ondanks de afgelegen ligging en de lange winters.

Svan keuken

Svaneti heeft zijn eigen keuken. Kubdari is een hartig brood gevuld met gekruid vlees, compact en voedzaam voor lange dagen in de bergen. Chishvdari is mchadi, het Georgische maïsbrood, maar dan gemengd met kaas. En Svan zout is geen gewoon zout: het is een mengsel van zout met knoflook, bergkruiden en specerijen dat over alles gaat.

Na een dag in de bergen en een avond bij een lokale familie begrijp je waarom Svaneti voor veel reizigers het hoogtepunt van hun reis is.